in

Familiedrama: Meisje belt zelfmoordlijn 113 maar nummer bestaat niet

Een meisje uit het Groningse stadje Winschoten heeft anderhalve week geleden, nadat ze in opperste wanhoop drie keer de zelfmoordpreventie en -hulplijn 113 had gebeld, een einde aan haar leven gemaakt. Volgens de nabestaanden was het slachtoffer door de psycholoog per abuis niet verteld dat dat nummer helemaal niet bestaat. De noodlijn voor mensen met suïcidegedachten is namelijk alleen bereikbaar via 0900-0113.

De stiefvader van het jonge slachtoffer spreekt van een ongekend familiedrama. In een gesprek met RTV Noord vertelt hij dat als het meisje de juiste informatie over 113 had gehad ze mogelijk nog zou hebben geleefd. ,,Zij heeft drie keer gebeld naar 113, maar dat nummer bestaat dus helemaal niet. Dat is ons niet verteld”, aldus de vader die anoniem wil blijven ‘omdat het verlies nog te vers is’.

Vlak voordat het meisje een einde aan haar leven maakte, zocht ze contact met de hulplijn, zo blijkt uit haar telefoongegevens. De vader: ,,Dat hadden we van de psycholoog gekregen. Maar ze kreeg te horen ‘momenteel is dit nummer niet bereikbaar, probeer het later nogmaals’. Na de belpogingen stuurt zij een appje naar haar beste vriendin. De letterlijke tekst van dat bericht: ‘Dat kutnummer werkt niet’.

De beste vriendin van het in geestelijk nood verkerende meisje las de volgende ochtend het bericht. Ze belde direct haar vriendin, maar kreeg geen contact. Vervolgens ging ze naar de woning waar niet open werd gedaan. Uiteindelijk trapte de politie de deur in, waarna bleek dat het meisje zich daadwerkelijk van het leven had beroofd. Wie ze is, is niet bekendgemaakt.

Dat het meisje hulp zocht maar geen gehoor kreeg, zorgt voor veel verdriet en intense woede bij haar stiefvader. ,,Wij hebben altijd tegen haar gezegd dat zij het nummer op de koelkast moest zetten. Als de donkere periode ooit komt, dan heb je sowieso iets om op terug te grijpen.” Aan RTV Noord vertelt hij: ,,Wij zijn die nacht niet door haar gebeld.”Dat begrijpt hij. ,,Kinderen willen anoniem blijven. Zij willen hun naasten niet bellen als zij zichzelf iets aan willen doen, dat is te pijnlijk voor ze.”

Facebookpagina
De vader heeft inmiddels de Facebookpagina Redeenmensenleven aangemaakt om Nederland erop te attenderen dat er verwarring kan ontstaan over het noodnummer. Daarop schrijft hij nadrukkelijk dat 113 niet bestaat en dat het correcte nummer toch echt 0900-0113 (een betaald nummer, red.) is. ‘113 insinueert een lijn voor spoedeisende hulp te zijn en dat is misleidend. Je zou denken dat het een gratis nummer is. Maar jongeren zonder beltegoed kunnen dit nummer niet bellen’.

Volgens de organisatie 113 is het ‘triest, tragisch en verschrikkelijk’ dat miscommunicatie kan zijn ontstaan met een fatale afloop. Woordvoerder Anke Wammes: ,,113 probeert al langer telefoonnummer 113 te krijgen. De aanvraag daarvoor is ingediend, maar het toekennen blijkt lastig omdat 11-nummerreeksen tot op Europees niveau gecommuniceerd moeten worden. Het ministerie van Volksgezondheid is er mee bezig en ook de Tweede Kamer moet zich over dit onderwerp buigen.”

Chats
Wammes benadrukt dat 0900-0113 niet echt een betaald nummer is. ,,Wie het belt, betaalt alleen de eigen gesprekskosten en geen toeslag. Mensen die geen beltegoed meer hebben, kunnen echter niet telefonisch met ons in contact komen omdat 0900-0113 niet honderd procent gratis is zoals bijvoorbeeld 112.” Ze stelt dat 70 procent van de gemiddeld 100.000 contacten die de preventie- en hulplijn jaarlijks heeft, via chats op de site verloopt. ,,Een kleiner deel (30 procent) gaat via de telefoon. En we dragen het juiste nummer – 0900-0113 – breed uit.”

De organisatie wil niet specifiek ingaan op de situatie waarin het meisje uit Winschoten verkeerde. In zijn algemeenheid stelt Wammes dat nabestaanden van mensen die uit het leven stappen, achterblijven met schuldgevoelens en prangende, onbeantwoorde vragen. ,,Psychologische autopsie noemen we dat: het zoeken naar ontbrekende puzzelstukjes waarmee een tragisch overlijden zou kunnen worden verklaard. Dat geldt mogelijk ook voor de nabestaanden van dit meisje.” Heel voorzichtig: ,,Het is de vraag of ze er nog was geweest als ze het juiste nummer had gebeld of contact met de vriendin had gehad. Suïcide is en blijft zeer complex: een raadsel met antwoorden die uit kunnen blijven.” Wammes noemt het geval in Winschoten liever geen negatieve reactie op 113. ,,Maar veel meer een pleidooi van nabestaanden dat er in de Nederlandse samenleving een goede, emotionele vangrail moet zijn.”

De organisatie gaat, voordat politiek Den Haag knopen doorhakt, proberen een bandopname te maken waarop mensen die 113 bellen te horen krijgen dat ze 0900-0113 moeten contacten. Een andere optie is 0900-0113 te veranderen in het gratis nummer 0800-0113. Of dat op korte termijn lukt, is nog onduidelijk.

Politieke reacties
Meerdere politieke partijen in de Tweede Kamer hebben inmiddels vragen gesteld over de verwarring rond 113. ,,Het is intens droevig allemaal”, zegt PvdA-Kamerlid Attje Kuiken. ,,Je kunt je nauwelijks voorstellen dat zo’n meisje geen gehoor krijgt als zij uit pure wanhoop 113 belt. Dit nummer moet, voor mensen in nood, altijd beschikbaar en gratis te bellen zijn.” Kuiken krijgt meerdere berichten binnen van mensen die ooit tevergeefs het verkeerde nummer van de zelfmoordpreventielijn draaiden.

VVD’er Martin Wörsdörfer vindt het ‘ín- en intriest’ dat dit meisje niet gehoord is. ,,Het niet kunnen krijgen van contact met de zelfmoordpreventielijn door de verwarring over het nummer is natuurlijk tragisch. Ik hoop dat het kabinet direct actie wil ondernemen en 113 gratis beschikbaar wil stellen voor mensen die dringend hulp nodig hebben op dit vlak, voordat er meer van dit soort tragische gevallen gebeuren.”

Ook CDA’er Anne Kuik vindt dat er geen verwarring mag zijn over zo’n belangrijk noodnummer en dat er geen drempels mogen worden opgeworpen voor het gebruik. ,,Dat is heel kwalijk.” Kuik zegt in haar Kamervragen aan het kabinet ook dat ze het gek vindt dat het nummer bij het grote publiek bekend staat onder ‘113′, maar dat die aanname dus in de praktijk onjuist is.

De ChristenUnie-fractie in de Tweede Kamer is ‘ontdaan, verdrietig en boos’ dat het niet werken van telefoonnummer 113 voor zelfmoordpreventie geleid heeft tot de dood van een jonge vrouw. Volgens ChristenUnie-Kamerleden Joël Voordewind en Carla Dik-Faber is het onmogelijk om aan nabestaanden uit te leggen dat het directe telefoonnummer na twee jaar nog steeds niet werkt.

De ChristenUnie heeft bij herhaling aangedrongen om het telefoonnummer 113 beschikbaar te stellen voor de Zelfmoordpreventielijn, in plaats van het huidige telefoonnummer 0900 0113.

144
Jaren geleden was er ook al verwarring over een ander nummer in de 11-reeks. Zo werd aanvankelijk het nummer 114 opengesteld voor meldingen over dierenleed (114, red een dier). Dat werd in oktober 2011 door de rijksoverheid veranderd in 144. Volgens het ministerie van Veiligheid en Justitie werd dat gedaan omdat de 11-reeks op Europees niveau is vastgelegd. ,,Het leek niet verstandig om 114 vast te leggen, als er een mogelijkheid is dat we het later moeten veranderen als er Europees een ander nummer voor in de plaats kwam”, aldus een woordvoerder van het ministerie destijds. ,,Daarom koos het ministerie voor een ander nummer, dat er wel op lijkt, ‘en hetzelfde rijmpje heeft’.

Drama in ziekenhuis: abortus uitgevoerd bij verkeerde vrouw

Thomas Cook annuleert vandaag alle vluchten van Nederlandse vakantiegangers